|
ملاصدرا از کودکی از مطالعه اشعار صوفیان که در آن از جمال پرستی مدح شده بود لذت می برد و نتیجه آن مطالعات و برخی امور دیگر این شد که خود نیز در نهایت مسئله عشق به پسران را می ستاید و آن تقدیر می کند و این امر حتی مورد توجه سایت های هم جنس باز نیز قرار گرفته است و این امر باعث شده است که آنها هم ارادتی به ملاصدرا پیدا کنند. ملاصدرا فصلی دارد در کتاب مشهورش"اسفار اربعه" به نام "فی ذکر عشق الظرفاء و الفتیان لالوجه الحسان" یعنی: در باب عشق به زیبا رویان و پسرکان خوش چهره (خوشگل) (اسفار، ج 7، فصل 19، ص 171-179). ملاصدرا نخست اجمالی از دیدگاه هایی را می آورد که با این گونه عشق مخالفند: بدان که آراء حکما در این عشق و ماهیتش که آیا خوب است یا زشت، پسندیده است و یا نکوهیده، مختلف است. برخی از آنان آن را نکوهش کرده و گفته اند رذیلت و فرومایگی است، و بدی هایش را بیان داشته و پس از آن گفته اند که [ این عشق] از فعل بطّالان(1) و یاوه گویان و معطلان و لامذهبان است. برخی دیگر از آنان گفته اند که عشق، فضیلت نفسانی است و آن را بسیار ستوده و خوبی های اهل آن را و برتری غاییش را بیان داشته اند. بعضی از آنان هم واقف بر ماهیت و علت ها و اسباب معانی و غایت آن نشده اند. بعض دیگر از آنان پنداشته اند که آن بیماری نفسانی است و دسته دیگرشان گفته که جنون الهی است (172-171) (2). او سپس دیدگاه خود را در مخالفت با دیدگاه هایی که این عشق را مذمت کرده اند می آورد و طرفه اینکه او برخی از ایشان را مورد شماتت قرار داده و آنان را سطحی نگر می داند ( 175). می گوید: این عشق، یعنی لذت بسیار بردن از چهره های زیبا، و عشق مفرط به کسی که در او شمائل لطیف و تناسب اعضاء می یابیم، چون به صورت یک امر طبیعی در اکثر مردمان ( امت ها) بدون هیچ تصنع و تکلفی یافت می شود پس از جمله حالت های خدایی است که در آن مصالح و حکمت هایی باید باشد, و باید پسندیده و نیکو چیزی باشد...(172) ببیند، نتیجه باورمندی به دین با افکار بشری چنین می شود که انسان آخر بچه باز در می آید. آنچه طبیعی انسان است داشتن شهوت است که باید در مسیر صحیحش قرار گیرد مانند دیگر حس ها و اما همجنس گرایی عملی است مخالفت عفت عمومی و مخالفت دستورات دینی است. آیا کلام ملاصدرا فقط جنبه نظری داشته و به صورت عملی در نیامده است؟ و جنبه عملی در عالم ناسوت چگونه جلوه می کند؟ آیا آنگاه که ملاصدرا عشق را اتحاد دو چیز می داند نتیجه چه خواهد شد ؟ --------------------------------- 1. کسانی که کار باطل و بیهوده می کنند 2. ملاصدرا(1383). الحکمه المتعالیه فی اسفار اربعه العقلیه, ج:7, مطبعه القم. با ترجمه محمد خواجوی. 3. با استفاده از ترجمه اسفار: ملاصدرا(1379) اسفار اربعه, سفر سوم جلد دوم, ترجمه محمد خاجوی. تهران: انتشارات مولی.
|